Girişimsel İşlemler

Lomber Ponksiyon (LP)

Beyin içindeki boşluklarda ve omurilik çevresinde dolaşan sıvının incelenebilmesi için uygulanan bir yöntemdir. Çeşitli hastalıkların (enfeksiyon, kanama, tümör, metabolik-dejeneratif, multipl skleroz vb) belirtilerini görebilmek, kafa içi basıncını ölçebilmek veya tedavi uygulayabilmek amacıyla LP yapılması gerekebilir.

Nöromusküler Hastalıklar ve Cilt-Kas-Sinir Biyopsisi: Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Pediatrik Nöroloji Ünitesi diğer dallarda olduğu gibi nöromusküler hastalıklar açısından da ülkemizdeki en önemli referans merkezidir. Ailelere verilen hizmetin yanısıra, yeni hastalıkların tanımlanması, bu hastalıkların genetik ve klinik özelliklerinin ortaya konması, tedavi seçeneklerinin geliştirilmesi açısından ülkemizdeki çalışmalara öncelik etmektedir. Musküler distrofiler ve farklı tipleri, inflamatuar miyopatiler, konjenital musküler distrofiler, non-progresif miyopatiler, miyotonik distrofiler, miyotoni sendromları, mitokondriyal hastalıklar ve spinal musküler atrofiler başlıca izlenilen hastalık gruplarıdır. Duchenne musküler distrofisi, spinal musküler atrofi (SMA), mitokondriyal hastalıklarda nokta mutasyonları ve delesyonlar, Freidreich’s ataksisi (FRDA) ve konjenital musküler distrofilerin bazı alt tiplerinde Tıbbi Biyoloji, Genetik ve Pediatrik Patoloji bölümlerinin işbirliği ile moleküler tanı mümkündür. Bu hastalıklarda doğum öncesi tanı da mümkündür. “Nöromusküler hastalık” düşünülen hastalar Ortopedi, fizik tedavi ve rehabilitasyon yüksek okulu “Nöromusküler grup” ve Beslenme ve Diyet bölümlerinde belirli aralıklarla izlenirler. Öncelikli olarak hastalar şikayet, hikaye ve intrauterin fetal hareketler, ayrıntılı motor ve mental gelişim basamakları açısından sorgulandıktan sonra aile öyküleri ve aile ağacı ile birlikte değerlendirilir. Serum kreatin kinaz (CK) ve kas ultrasonografisi uygulanan ilk basamak laboratuvar tetkikleri olmakla birlikte elektromiyografi (EMG) çocukluk yaş grubunda uygulanması zor ve deneyim gerektirdiği için seçilmiş vakalar dışında genelde tercih edilmez. Ancak bu tetkik myastenia gravis ve periferik sinir hastalıklarında çok değerlidir. Kas biyopsisi, endikasyon konulan hastalarda Pediatrik Patoloji Ünitesinde bulunan biyopsi odasında uzman hekimler tarafından yapılır. Cilt biyopsisi sık başvurulan bir tetkik olup genelde kas dokusu ile birlikte alınır ve tanısal değeri çok yüksektir. Sinir biyopsisi ise çocukluk çağı hastalıklarında giderek az uygulanmaktadır.

Kas biyopsisi öncesinde bilinmesi gerekenler

Kas biyopsilerinin her gün sabah 8.00-8.30 saatleri arasında yapılması planlanmıştır. Bu nedenle biyopsi öncesinde ilgili uzman hekimden randevu alınması gerekir. Bir gün öncesinde başvuru gerekli premedikasyonun planlanması, biyopsi için gerekli malzeme ve setin sağlanması için gereklidir.
10 yaş altında çocuklara lokal anestezi yanı sıra biyopsi öncesi kardiyolojik kokteyl veya gerek olduğunda kloralhidrat ile premedikasyon yapılırken, 10 yaştan büyük ve koopere olabilecek çocuklara sadece uygun lokal anestezi uygulanır. Biyopsi öncesinde aç olmak gerekmez.
Premedikasyon hastanemiz çocuk acil polikliniğinde biyopsiden yarım saat önce yapılır.
Bilinen hastalıklar, lokal anesteziklere karşı allerjik reaksiyon, kullanılan ilaçlar biyopsi öncesi bildirilmelidir.
Kas biyopsileri genellikle sağ uyluktan yaklaşık 3 cm’lik bir kesi ile yapılır. Alınan kas parçası küçük olduğundan güçsüzlük yapmaz. Kesi yeri üç adet sütür ile kapatılır.
Biyopsi yeri 24 saat kapalı kaldıktan sonra açılır ve günde üç-dört kez pansuman yapılarak, onuncu günde dikişler alınır.
Biyopsi işlemi sonrasında bir hafta oral antibiotik ve gerek olduğunda analjezik kullanılır. Biyopsi yapılan gün içerisinde çocukların dinlenmesi ve aşırı aktiviteden kaçınılması önerilir. Ertesi gün hastalar normal aktivitelerine dönebilirler.
Biyopsi sonucu ortalama 1 ay içerisinde Pediatrik Patoloji Ünitesi tarafından rapor edilir ve bölümümüzde hastalar yeniden değerlendirilerek gerekli yönlendirmeler, ek testler yanı sıra aileler düşünülen hastalıklar açısından bilgilendirilir.